Studentje pesten?


Karel Kuilman is tijdens zijn studententijd lid geweest van het ‘Delftsch Studentencorps’. Met veel plezier kijkt hij terug op die tijd: hij heeft er vrienden gemaakt, er werd goed met hem omgegaan en hij ontmoette er zelfs zijn huidige echtgenote. Uit dat huwelijk is minstens een zoon voortgekomen die dit jaar in Delft gaat studeren. En dus ook lid wilde worden van het Delftsch Studentencorps. Nog altijd valt de appel niet ver van de boom.

Ik ken Karel Kuilman niet. Toch weet ik dit allemaal, omdat Karel Kuilman gisteren een indringend stuk schreef over de ontgroening die zijn zoon door heeft gemaakt. Het is te lezen op de opiniepagina van het NRC van 13 september.Zijn vrouw rook onraad, toen haar zoon belde of hij alsjeblieft een trui mocht kopen. Ze vertrok onmiddellijk naar Delft en trof haar zoon in ontredderde toestand aan.

“Aan het begin van de twede week van de [introductieweek] krijgt mijn vrouw een alarmerend telfoontje van onze zoon. Hij heeft geen kleren meer, is ziek en heeft het koud: of hij een trui mag kopen? Mijn vrouw gaat direct ernaar toe. Wat blijkt: keelontsteking, oorontsteking en een volkomen onherkenbare zoon. Niet alleen lichamelijk is hij gesloopt, maar vooral mentaal.

Het ontgroenen is dus nog bepaald van deze tijd, alle beloften van studentenverenigingen ten spijt. De afschuwelijkheden die deze zoon heeft moeten verdragen zijn waarlijk onvoorstelbaar. Ik zal ze hier niet herhalen, maar ga het stuk vooral lezen zou ik zeggen. Koop die krant! Het woord ‘Abu Ghraib’ uit de titel is niets te min, zo komt het op mij over.

Karel Kuilman eindigt zijn overwegingen verbaasd over de motivatie van studentenverenigingen om zo om te gaan met hun aspirant-leden. Hij schrijft:

Vernederen en bedreigen, dat is kennelijk nu de manier om loyale leden te krijgen. […] Zou je aspirant-leden die enthousiast worden onthaald, niet veel meer aan je binden dan met de shock and awe-methode die thans gangbaar is?

Hoe invoelbaar zijn argument ook is, denk ik dat de studentencorpsen met hun handelwijze inderdaad een groep trouwe en loyale leden krijgen. Hiervoor zijn drie argumenten te bedenken. Allereerst selecteren ze zo natuurlijk een bepaalde groep mensen, die dit soort activiteiten kan en wil doorstaan. Ten tweede lijkt me, dat als je dit eenmaal doorstaan hebt, je je lidmaatschap niet meer zo snel opgeeft. Je hebt die ontberingen dan immers voor niets doorstaan.

Het derde argument komt uit de religiesociologie. Iannaccone laat in een artikel “Why are strict churches so strong?” zien, dat de ontkerkelijking in Amerika niet plaatsvindt bij zeer strenge kerken. Deze zouden volgens hem juist groeien. De vraag die hij zich stelt is, waarom individuen bereid zijn om zich bij een zo strenge kerk aan te sluiten, terwijl ze daarvoor zoveel ‘kosten’ moeten maken. Kosten in de betekenis van beperkende leefregels. Zijn antwoord luidt, dat ook de baten zeer hoog zijn. Iedere kerkgemeenschap zou namelijk te maken hebben met zogenoemde ‘freeriders': mensen die wel deel hebben aan de baten (de status die voortkomt uit het lidmaatschap, de sociale contacten en de religieuze beleving) maar niet delen in de kosten (organisatie van bijeenkomsten, bieden van sociale en religieuze steun, hooghouden van religieuze normen buiten de kerk).

Door zich aan te sluiten bij een sterke kerk kunnen de mensen die daar behoefte aan hebben genieten van een religieuze beleving van enkel gelijkgezinden. De freeriders blijven thuis of gaan naar een andere kerk. De leden van de strenge kerk, die dus bereid zijn om hoge ‘kosten’ te maken, zien hun (religieuze) baten hierdoor stijgen.Ik kan niet zeggen dat ik onder de indruk ben van het artikel van Iannaccone, maar op deze situatie is het misschien wel van toepassing. Dit wil overigens niet zeggen, dat ik daarom het gedrag van het corps goedkeur. Ik vind het afschuwelijk en zou persoonlijk nooit (hoop ik) bereid zijn om die ‘kosten’ te maken. Ik ben dus ook blij voor de zoon van Karel Kuilman, dat die net op tijd tot inkeer is gekomen. Want eenmaal binnen, kom je zo’n sekte niet meer zo gemakkelijk uit …

2 comment on “Studentje pesten?

  • Ha die zoon,
    Zoals je weet, ben ik, lang geleden, ook ontgroend, door het Leids Studenten Corps.
    Wat vind je van het dagelijks tot diep in de nacht zowel verbaal, als lichamelijk vernederd te worden: als je “de heren” iets niet-welgevalligs zei, dan kreeg je een glas bier over je heen. Avond aan avond werd je, leek het wel, verhoord. Veel lawaai, grote bekken en veel gescheld. Alle “foeten” (zo werd je genoemd) zaten aan lange schragen te eten, daarna werd de tafel met het eten ingesmeerd met dat eten en gebruikten de ontgroeners die tafel als glijbaan. Diep in de nacht kwam je totaal versleten en stinkend naar het verschaalde bier op je kamer terug en morgen vroeg weer op.
    Is dit nou echt de aangewezen methode voor groepsvorming? Voor mij was dat in ieder geval niet zo. Ik vond het er een totaal misplaatste vorm van.
    De avond voor de inauguratie heb ik mij ervan gedistancieerd. Met zo’n gore en arrogante club wilde ik niets, maar dan ook niets te maken hebben. En ik sta nog steeds helemaal achter dit besluit!

    In Utrecht is de zoon van een bekend Gorcummer door zijn ontgroening in psychische problemen geraakt, waaraan hij uiteindelijk is overleden (gepakt op zijn afkomst!)
    En denk eens aan de beruchte roetkapaffaire.

    Of recenter: gedwongen worden zeer veel te veel jenever drinken, met het overlijden als gevolg.
    Kortom, ontgroenen op een dergelijke grove manier is nimmer goed te praten. Voor teamvorming zijn andere methoden.

    Groetjes
    Jan

  • Ik denk inderdaad dat het een vorm van groepsvorming is, die op bepaalde manieren zelfs bijzonder effectief is. Maar, dat zegt natuurlijk nog niets over het soort groep dat er gevormd wordt en welke mensen daarin zitten.

    Ik zou er niet aan moeten denken om tot zo’n groep te behoren en ik ben blij dat je daar uiteindelijk niet bent gebleven. Daarnaast snap ik niet dat die ‘daders’ überhaupt met zichzelf kunnen leven!

Leave a Reply